[print page]         [Back to edition-5]

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ / ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΡΘΡΟ:

Πιθανό Συζευγμένο Εμβόλιο Αντί
Ψευδομονάς του Κυανού Πύου

Anna Rüdeberg M.D. CFW Ιατρική Σύμβουλος
Τμήμα Παιδιατρικής, Πανεπιστήμιο Βέρνης, Ελβετία

Η χρόνια πνευμονική λοίμωξη με Ψευδομονάς του κυανού πύου εξακολουθεί να αποτελεί τη σημαντικότερη αιτία πάθησης των πνευμόνων σε ασθενείς με Κυστική Ίνωση. Αυτή η λοίμωξη οδηγεί σε επιτάχυνση της πάθησης των πνευμόνων, συνδυαζόμενη με επιδείνωση της λειτουργίας των πνευμόνων. Κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, πρόωρες και δραστικές παρεμβάσεις με αντιβιοτικά, τα οποία χορηγούνταν από το στόμα, ενδοφλέβια και ή με εισπνοές, βελτίωσαν τη λειτουργία του πνεύμονα, μείωσαν την τοπική πνευμονική φλεγμονή και σε κάποιες περιπτώσεις εξάλειψαν την παρουσία Ψευδομονάς του κυανού πύου από τους πνεύμονες ασθενών με  ΚΙ, τουλάχιστον για κάποια χρονική περίοδο.

Παρά τη σαφή αυτή θεραπευτική επιτυχία, και τις σημαντικές αλλαγές στην προληπτική υγιεινή και τις νέες κατευθυντήριες οδηγίες με σκοπό την αποφυγή μόλυνσης σε Κέντρα ΚΙ, κατά τη διάρκεια παραμονής σε κατασκηνώσεις ΚΙ και συναντήσεις μεταξύ ασθενών με ή χωρίς λοίμωξη Ψευδομονάς του κυανού πύου, υπάρχει έντονο ενδιαφέρον στην ανάπτυξη εμβολίων για την πρόληψη λοιμώξεων στους πνεύμονες με Ψευδομονάς του κυανού πύου.

Για να δοθεί μια καλή ανοσολογική απόκριση, όπως με άλλα εμβόλια κατά των μολύνσεων από βακτηρίδια, όπως διφθερίτιδα και τέτανος, αρκετά μέρη του κυτταρικού σώματος Ψευδομονάς του κυανού πύου έχουν προσδιοριστεί πιθανοί υποψήφιοι για παραγωγή ενός αποδοτικού εμβολίου. Τα στοιχεία των πρωτεϊνών εξωτερικής μεμβράνης, OMP, τα αποκαλούμενα τριχίδια, τρίχες, το πρωτεϊκό μέρος του συστήματος κίνησης, το μαστίγιο και, πιο πρόσφατα, πρωτεΐνες μετατόπισης οι οποίες σχετίζονται με τη μυστικοπαθή δραστηριότητα του Ψευδομονάς του κυανού πύου, είναι ιδιαίτερου ενδιαφέροντος.

Όλες οι άνωθεν πρωτεΐνες, οι οποίες είναι ενδεχομένως αποδοτικές σε ένα διεγερτικό εμβολιασμό αντισώματος, εξακολουθούν να αποτελούν αντικείμενα προκαταρκτικών μελετών.

Ακόμα μια πιθανή αφετηρία για τα εμβόλια είναι ένα στοιχείο στην επιφάνεια του Ψευδομονά του κυανού πύου το οποίο ονομάζεται lipo-poly-saccharide [λίπο-πόλυ-σακχαρίτης] (lipo = λίπος, poly = πολλαπλό, saccharide = σακχαρίτης), LPS. Αυτό το στοιχείο του Ψευδομονά του κυανού πύου είναι γνωστό ότι διεγείρει αντισώματα υψηλής συγγένειας τα οποία προστατεύουν τον πνεύμονα από αυτό το σημείο της επιφάνειας του Ψευδομονά του κυανού πύου. Η υψηλή συγγένεια σημαίνει ότι υπάρχει ισχυρή έλξη μεταξύ του προαναφερθέντος LPS και των πρόσφατα διεγερμένων αντισωμάτων τα οποία πιθανότατα να καταστρέψουν τα βακτήρια (δείτε σχήμα 1).

Για να επιτευχθεί η επαγωγή αυτών των αντισωμάτων υψηλής συγγένειας (ιδιαίτερα αποδοτικά αντισώματα), ομάδα της εταιρίας Berna Biotech Ltd. Berne, και του Κέντρου ΚΙ, Τμήμα Παιδιατρικής του Πανεπιστημίου της Βέρνης ξεκίνησε κλινική δοκιμή σε ασθενείς κυστικής ίνωσης το 1989. Οι αξιολογήσεις των αποτελεσμάτων μετά από 1, 3 και 4 χρόνια κατέδειξαν την ασφάλεια και την ικανότητα του εμβολίου να διεγείρει καλή απόκριση αντισωμάτων, πράγμα που σημαίνει ότι το εμβόλιο που ελέγχθηκε στη δοκιμή παρήγαγε καλή απόκριση άνοσης σε ασθενείς ΚΙ οι οποίοι χορηγήθηκαν το εμβόλιο.

“μια πραγματική επίδραση του εμβολίου στην πρόληψη και/ ή καθυστέρηση χρόνιας λοίμωξης με Ψευδομονάς”

Μετά από δεκαετείς συνεχείς μελέτες, η ομάδα επέτυχε να επιδείξει την πλήρη ασφάλεια της μακροχρόνιας χρήσης, και επίσης μια πραγματική επίδραση του εμβολίου στην πρόληψη και/ ή καθυστέρηση χρόνιας λοίμωξης με Ψευδομονάς του κυανού πύου σε ομάδα 25 ασθενών ΚΙ σε σύγκριση με ελεγχόμενους ασθενείς με ΚΙ οι οποίοι ταίριαζαν σε ηλικία, φύλο και γενετικές μεταλλάξεις, και οι οποίοι δεν είχαν χορηγηθεί το εμβόλιο (σχήμα 2). Το 2001, ξεκίνησε κλινική δοκιμή η οποία ήταν πολυκεντρική, διπλά-τυφλή, ελεγχόμενη με ψευδοφάρμακα (αποκαλούμενη φάση ΙΙΙ). Εξακολουθεί να είναι σε εξέλιξη ενώ τα τελικά αποτελέσματα αναμένονται σε περίπου 2 χρόνια.

Όπως και το πρώτο εμβόλιο ενάντια στις λοιμώξεις του πνεύμονα από Ψευδομονά του κυανού πύου στον κόσμο, αυτή η εξέλιξη ενδέχεται να αποτελέσει σημαντική πρόοδο στη θεραπεία ενάντια στις λοιμώξεις από ΚΙ. Δυστυχώς, η χρήση αυτού του εμβολίου δεν θα επιφέρει και την οριστική απαλλαγή από αυτή την ανθεκτική και ανυπόφορη βακτηριακή λοίμωξη. Στην καλύτερη περίπτωση ενδέχεται να ολοκληρώσει τη στρατηγική της κλασσικής θεραπείας των πνευμόνων από ΚΙ, με εισπνοή βρογχοδιαστολέων, και στη συνέχεια με φυσιοθεραπεία στήθους και απόχρεμψη (2-3 φορές την ημέρα) και αν είναι απαραίτητο συνδυασμένη με εισπνοές DNASE και/ ή αντιβιοτικά (τομπραμυκίνη). Χωρίς αυτές τις προϋποθέσεις το εμβόλιο από μόνο του δεν μπορεί να επιτύχει τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα για άτομα με ΚΙ.

Η χρήση του εμβολίου σε ασθενείς με ΚΙ χωρίς λοίμωξη Ψευδομονά του κυανού πύου και η επιλογή του χρόνου για την εφαρμογή συμπληρωματικών εμβολιασμών είναι ερωτήματα που δεν έχουν ακόμα απαντηθεί. Δεν πρόκειται να απαντηθούν πριν την ολοκλήρωση της τρέχουσας πολυκεντρικής μελέτης, η οποία ευελπιστούμε να γνωστοποιηθεί το 2006.

picture
Σχ. 1.

picture
Σχ. 2.